Reynier de Muynck (1952)

"Ik jaag niet naar de bijval der menigte, veranderlijk als de wind"
                                                            Horatius

Wanneer je, zoals ik, geboren wordt en opgroeit in het Zeeland van de jaren '50 ontkom je niet aan een worsteling met het calvinisme. Aangezien de jaren '50 in Zeeland tot ver in de jaren '70 geduurd hebben was dat een lange worsteling.
Een van de eersten die mij een venster bood op een andere gedachten en ideeën wereld was Reynier de Muynck. Reynier was de oudere broer van mijn jeugd vriend Hans. Via Hans, Reynier en hun ouderlijk milieu maakte ik kennis met kunst, cultuur, antiek, moderne meubels en design. Het was een vooruitstrevend, modern en vrijdenkend milieu, wat voor mij als tiener uitzicht bood op horizonten die ik niet kende.

Vanaf het eerste begin heb ik Reyniers ontwikkeling als kunstenaar mogen volgen. Van "stripverhalen" op de kassarollen uit de winkel van zijn ouders, via fijne etsen op klein formaat, tot meters grote schilderijen op doek, boord en de wanden van zijn kamer.
Maar ook zijn worsteling met alles wat riekte naar burgerlijkheid en geconditioneerd gedrag. Door het rebelse heen heb ik de drijfveren en gedachten er achter altijd herkend en getracht te volgen.

Begin jaren '70 maakte Reynier een "fietstocht" naar India. Een kennismaking met een cultuur die verder van het Zeeuwse calvinisme stond kon ik met niet wensen.
Een aantal jaren later had ik het voorrecht zelf een korte tijd door Noord-India en Nepal te mogen reizen. Deze confrontatie met naakte armoede, de dood op straat en onverbloemde sensualiteit heeft mij mede gevormd.
De tijdsgeest werkte mee, en er waren andere invloeden, maar de ervaringen van Reynier en vooral de weerslag daarvan in beelden, zijn voor mij bepalend geweest om me intensief in deze voor mij volstrekt onbekende cultuur en religie te verdiepen en uit eindelijk zelf die confrontatie te zoeken.

Een van de dingen die me nu, terug kijkend het meest aanspreken in leven en werk van Reynier, is de contradictie. Rebellie of gehoorzaamheid, realiteit of fictie, waanzin of nuchterheid, ernst of naïviteit. Blijkbaar kan het ook beiden en niet van tweeën één. Lees maar, er staat niet wat er staat. Kijk maar, het is niet wat het lijkt. Iedere keer is er de twijfel en zijn er de tegenstellingen die verzoend moeten worden. Iedere keer is er het eindeloze zoeken.

Geleidelijk aan zijn we verschillende richtingen gegaan en ben ik al zo'n 20 jaar weg uit Zeeland. Het werk en de ontwikkeling van Reynier heb ik alleen op grote afstand gevolgd. Onlangs kreeg ik echter via mijn ouders de publicatie "Op Goese Gronden" (2005) in handen. Een publicatie over werk en leven van Reynier de Muynck. De tekst en vooral de afbeeldingen zijn een feest van herkenning.

Ik lees dat Reynier de laatste jaren worstelt met een levensbedreigende ziekte. De weerslag van die strijd in tekeningen en schilderijen vormen een fascinerende reis door het menselijk lichaam. Kunstzinnig meer geïnspireerd op de kunst van de aboriginals dan op de fijnschilderkunst die zo kenmerkend is voor zijn werk. Totaal verschillend van alles wat hij daarvoor gedaan heeft. Voor hem is dat een rede om het als een intermezzo te zien en niet op deze weg door te gaan. Jammer voor mij, maar ik hoop dat de worsteling met zijn ziekte een zelfde intermezzo is.

Gelukkig is er ook alweer een nieuw begin dat wel in de ontwikkeling van zijn vorige werk staat. Zijn zoektocht langs religies en culturen neemt een (voorlopig?) einde. Zijn meest recente werk is een ode aan schoonheid en schepping. 
Een aantal gedachten uit zijn "ziekte periode" geef ik graag door. Mij opnieuw, maar ongetwijfeld ook anderen, tot inspiratie.
Chris29.12.05

"Met de dood voor ogen worden de dingen een stuk simpeler, wat er toe doet en wat niet. Voor mij blijven er een paar dingen over: liefde, waarachtigheid en vertrouwen.

Liefde voor het al, de hele schepping, alles inbegrepen.

Waarachtigheid van spreken en doen, bij jezelf blijven. Jezelf laten zien zoals je werkelijk bent.

Vertrouwen in de grote Moeder die alles voortbrengt en weet wat je nodig hebt om in de eenheid terug te keren. Overgave."

Overzicht van kunstenaars die "iets" met Zeeland hebben. Er wonen, gewoond hebben of wiens werk beïnvloed is door.
Antoine Mes, Piet Mondriaan (1), Piet Mondriaan (2), Reynier de Muynck, Matthijs Röling.